De Culturele As - een nieuw hart voor Zoetermeer

Een bruisend stadscentrum voor Zoetermeer. De gemeente verwacht veel van het plan voor een boulevard rond de Dobbe met eethuisjes en terrassen. Geen brug over de Dobbeplas maar een boulevard rond het water. Het college van Burgemeester en Wethouders komt met een geheel nieuw plan om de Dorpsstraat met het moderne Stadshart te verbinden. In deze opzet blijft de historische Nicolaasschool behouden en verdwijnt het roestkleurige kunstwerk op het eiland in de Dobbeplas. Het Stadsmuseum komt in een nieuw gebouw aan de Dorpsstraatoever. Nieuwbouw is ook bedacht op het Marseillepad, waar ruimte is voor een klein pand met horeca en woningen. Op de plek van de Vuurtorenschool bij de Leidsewallen, die naar Oosterheem verhuist, kunnen winkeltjes en woningen worden gebouwd. "Dit is een visie in concept en geen vastgesteld plan dat we de mensen door de strot duwen", zegt wethouder Pieter Smit (D66, cultuur). Inwoners van Zoetermeer, en in het bijzonder de omwonenden, worden gevraagd mee te denken over de ontwikkeling van het Dobbeplasgebied. Een brug over de Dobbe is in elk geval van tafel. Smit: "Op die manier doorsnijd je de plas en is het effect van de open plas weg". Architectenbureau Wiel Arets bedacht een wandelroute rondom de plas waarover het publiek tussen het Stadshart en de Dorpsstraat kan lopen. Het pad voert deels door en langs het Pastoorsbos bij de Nicolaaskerk (Dorpsstraat). Aan de oever komen nieuwe restaurants en terrassen. Rond de Dobbe komt geen nachthoreca, belooft de wethouder. De Markt in het Stadshart ondergaat in de visie van Wiel Arets een gedaantewisseling. Een deel van het plein wordt een parkachtig gebied met rode bomen. De Markt blijft geschikt voor grote evenementen als het 5 mei-festival. De warenmarkt wordt uitgesmeerd tot een lint dat zich strekt vanaf de Markt en over het Marseillepad tot aan het Dorp. Aan de Marktoever verdwijnt de huidige stenen trap om plaats te maken voor een stadsstrand waar Zoetermeerders even kunnen liggen om uit te rusten of te zonnebaden. De rode bomen keren ook elders terug in het gebied en beloven een herkenbaar element te worden. Het roestige kunstwerk op het Dobbe-eiland, door critici smalend Schroothenge genoemd, verhuist naar een andere plek in de stad. Mogelijk komen op het eiland kleine woonblokken en bootjesverhuur voor een tochtje over de Dobbeplas. Voor de ontwikkeling van de Dobbe is twee miljoen Euro gereserveerd.

Veel verzet tegen plan voor huizen op Dobbe-eiland

Omwonenden zijn fel gekant tegen de plannen voor huizen op het Dobbe-eiland die onderdeel uitmaken van de Culturele As die het Stadshart en de Dorpsstraat met elkaar moet verbinden. "De gemeente wil graag uw mening horen en staat open voor interessante nieuwe ideeën", sprak wethouder Pieter Smit (D66, grondbedrijf) woensdagavond tijdens een bijeenkomst waarop Zoetermeerders hun visie op het nieuwe centrum mochten geven. Smits enthousiasme werd al snel getemperd toen duidelijk werd dat veel omwonenden vooral naar het stadhuis waren gekomen om te protesteren tegen woningen op de Dobbeplas. "Een stad bouw je niet door alleen maar nee te zeggen", opperde Smit nog. Maar toen een bezoeker riep: "Willen de mensen die tegen huizen op de Dobbeplas zijn hun hand opsteken", was de toon voor de rest van de avond gezet. Tijdens de workshops die nieuwe ideeën over de deelgebieden Dobbe-eiland/Marktplein, Stadsmuseum/Nicolaasplein en Vuurtoren Marseillepad moesten opleveren, waren veel deelnemers druk in de weer andere locaties voor de geplande woningen op het Dobbe-eiland te vinden. Naarmate de avond vorderde en veel burgers hun emoties hadden geuit, kwamen toch ook andere onderwerpen zoals de angst voor parkeerproblemen, het nieuwe stadsmuseum en de wandelbrug rondom de Dobbeplas aan de orde. "De bebouwing van het Dobbe-eiland is duidelijk het belangrijkste knelpunt", aldus Smit in reactie op het verloop van de avond. De wethouder benadrukte blij te zijn met het grote aantal bezoekers en kondigde aan om ook in de directe omgeving van het centrum naar nieuwe geschikte woningbouwlocaties te willen gaan zoeken. "Met één laag bebouwing op de Dobbe kunnen de omwonenden nog wel leven. We zullen het gebied daarom wat breder bekijken en serieus kijken naar suggesties van de bezoekers".

Parkeergarage aan de Dorpsstraat

De Dorpsstraat kent over enkele jaren een ondergrondse parkeergarage met 120 plekken. En de nu leegstaande Nicolaasschool wordt tóch gesloopt, om hier woningen neer te zetten. Dit staat in het voorlopige ontwerp voor de Culturele As, het bouwproject om het gebied rondom de Dobbe meer te laten bruisen. Op het Dobbe-eiland zal in plaats van het roestkleurige kunstwerk een gemeenteloket komen, met een trouwzaal en een deel van de bibliotheek: alles onder één dak. Ook zal hier een grand café worden gevestigd. Op het Stadhuisplein, waar nu de ingang van de publiekshal van het stadshuis zit, zal een lunchroom komen. Ook op de andere hoek van het stadhuis, op het Zuidwaarts waar nu de griffie zit, komt een horecagelegenheid. Het meest centrale plekje van de stad, de Markt, blijft een parkeerplaats. Ook hier zullen, net zoals op de gehele route van de Culturele As, zogenoemde hufterproof keien komen. Ter versiering, met licht aan de onderkant, maar ook om op te zitten. Er is door architect Wiel Arets in het ontwerp tevens een beeldscherm in de Dobbe gezet om reclame op te projecteren. De Markt zal lichtpalen krijgen die in diverse kleuren schijnen. Pieter Smit (D66), projectwethouder Culture As, is 'erg blij' met de nieuwe invullingen van het plan. "Inwoners zullen hier denk ik erg enthousiast over zijn", zegt hij. "Daarbij: de overgang van Stadshart naar Palenstein krijgt meer allure door het nieuwe Palenstein Park. Hier komen een openluchttheater en een hele groene zone, waar mensen kunnen relaxen". De Prins Bernhardschool in Palenstein zal worden gesloopt.

politiek positief over Culturele as

De Zoetermeerse politiek is positief gestemd over de herziene plannen voor de Culturele As. Zij zeggen nog wel de uitwerking van het plan én de financiën scherp in de gaten te houden. In het voorlopige ontwerp voor de Culturele As, het bouwproject dat Dorp, Stadshart en Palenstein met elkaar moet verbinden, staat dat er in de Dorpsstraat over enkele jaren een ondergrondse parkeergarage met 120 plekken komt. Ook is gekozen voor sloop van de Nicolaasschool en op het Dobbe-eiland moet een gemeenteloket komen, met een trouwzaal en een grand café. Veel partijen zijn kritisch over de uitwerking van het nog te realiseren appartementencomplex aan de Londenstraat. "Wij zien graag nog een totaalplaatje van het pand", licht Anja van Zantvoort van de PvdA toe. "Hoe komt het er precies uit te zien, wat is de afstand met de huidige woningen en hoe ver staat het tegen De Vlaming aan?’’ Dat het gebouw van acht naar vijf verdiepingen is gegaan, heeft de instemming van Van Zantvoort en haar politieke collega’s: "Wij zijn blij dat het college bescheidener is geworden". Emmy Plantinga (V.V.D.) is 'zeer vereugd' over de parkeergarage in de Dorpsstraat. "Wij hebben juist de raad gevraagd hier aandacht aan te besteden". Net als de V.V.D. zijn ook de S.P., Lijst Hilbrand Nawijn en het C.D.A. kritisch over de invulling, de financiering en de uitstraling van het stadsmuseum. Nawijn: "Op zich is het een fantastisch plan, maar als je kijkt hoeveel mensen nu van het museum profiteren, is dat weinig. Vraag is dus of er meer mensen zullen komen als het op een andere plek staat.’’ Bas Schuiling (SP) vult aan: „Nu wordt het gerund door vrijwilligers. Hoe gaat dat straks?" C.U./S.G.P. is bang dat het moeilijker wordt het plan financieel rendabel te maken, vanwege het kleinere aantal woningen dat nu is geraamd. Klaas Schra: "Ik denk dat het college het plan nu te rooskleurig voorspiegelt". Jochem den Dulk van Leefbaar Zoetermeer heeft aangegeven nog wel vragen te stellen over wat de gevolgen zouden zijn als de Nicolaasschool tóch zou blijven staan.