Staat de wereld op zijn kop, nu overheden links en rechts banken opkopen? Of is het een natuurlijk proces, als onderdeel van een klassieke varkenscyclus? Wellicht ligt ook hier de waarheid in het midden en zitten we in een zeer uitzonderlijke situatie die tegelijkertijd gaat passen in een logische ontwikkeling in de wereldeconomie. Dat laatste moet uiteraard nog gaan blijken, in de toekomstige geschiedenis. Ondertussen beleef ik toch wel enige afgeleide lol aan de opkoop- en steundaadkracht van de leider van de sociaal-democraten in ons land. Als het opkopen van banken door een 'linkse' landelijke politicus voorbeeldig is voor het veralgemeniseren van het politieke spectrum, waar liggen dan de grenzen op lokaal niveau? Het ligt zó voor de hand grapjes te maken over het faillissement van het grootkapitaal, de vrije markt, de liberalisering etc. dat het al niet meer origineel kan worden genoemd. Of het grote graaien door verstandig ingrijpen een halt wordt toegeroepen, is nog niet te zeggen. Dat de gebakken lucht, iets preciezer: de belachelijke overwaarde, uit het economisch systeem geperst wordt, is uiteraard een zegen. Dat daar de auto-industrie ook zwaar onder lijdt, is niet zo erg. Immers, geredeneerd vanuit klassiek liberalisme is het een uitkomst van marktwerking. Hetzelfde geldt voor het omvallen van de banken: als het een gezonde branche was geweest, dan waren er nu niet zo veel problemen in. Het voordeel van de malaise is, zo valt te hopen, dat er (her)waardering voor feitelijke toegevoegde waarde plaatsvindt. Als PvdA-er durf ik dan weer te stellen: de toegevoegde waarde van arbeid. Kijk! Dat dit woord nog weer eens met trots kan worden gebruikt! Om ergens geld aan te verdienen, moet je ook iets van waarde toevoegen aan een product. Het alleen maar heen en weer schuiven van geld of schulden is geen alibi voor forse beloningen. De talrijke oproepen vanuit diverse sectoren om 'noodprogramma's' komen mij wat komisch over. Als het economisch voor de wind gaat, profiteren de ondernemers daarvan het meest. Terecht, op zich, voor zover men daartoe ook risico heeft gelopen. Maar zodra het een keer echt slecht gaat zou de overheid voor anticyclische investeringen of ondersteuning zorg moeten dragen. En dat alles in het ‘algemeen belang’. Wel ja, je moet maar durven! Sterke sectoren blijven overeind, zwakke gaan over de pijnbank. Dat is onvermijdelijk.
Is marktwerking dan uiteindelijk toch de morele winnaar? Voor vrije goederen wellicht wel. Voor kwetsbare maatschappelijke sectoren zeker niet. Gelukkig zijn we tijdig verlost geworden van de huurliberalisering, maar de malle effecten van politiek benoemde markten in zorg en kinderopvang ervaren we nog dagelijks. Zo blijft er in een veralgemeniserend politiek strijdveld gelukkig nog werk genoeg voor politici die een sociaal sterke overheid koesteren.
Frans Muijzers
Wethouder Wonen, Onderwijs, Jeugd en Sport/Project Brede School
Wijkwethouder Centrum (Stadscentrum, Dorp, Driemanspolder en Palenstein)
gemeente Zoetermeer
079-3468173 / f.muijzers@zoetermeer.nl / frans@muijzers.nl / www.fransmuijzers.pvda.nl
|